Normalisatie
Het Bouwbesluit geeft prestatie-eisen waaraan een bouwwerk moet voldoen. Wanneer het bijvoorbeeld gaat om een minimale afmeting in meters, is eenduidig vast te stellen of deze prestatie wordt geleverd of niet. Soms vraagt de bepaling van de prestatie echter een uitgebreidere uitleg. In zo'n geval wijst het Bouwbesluit naar een NEN-norm. Daarin staan één of meer methoden om aan het betreffende voorschrift te voldoen.Wat is een NEN-norm?
Een Nederlandse norm (NEN-norm) is een gedocumenteerde, niet-bindende (private) overeenkomst die criteria voor goederen, diensten en processen vastlegt. NEN-normen zijn niet bindend, maar worden door betrokken partijen vrijwillig toegepast. De normen maken daarom geen deel uit van de wet- en regelgeving. Wel kan er in wet- en regelgeving worden verwezen naar NEN-normen, zoals in het Bouwbesluit en in de Regeling Bouwbesluit.
Als u gebruik maakt van de NEN-norm weet u dus zeker dat op dat onderdeel aan het Bouwbesluit zal worden voldaan. Het gebruik van NEN-normen is echter niet verplicht.
NEN-normen in het Bouwbesluit
Het Bouwbesluit kent 3 soorten verwijzingen naar NEN-normen:
- Verwijzing naar inhoudelijke voorschriften in (een deel van) een NEN.
Soms wordt afgeweken van de algemene regel dat prestatie-eisen in het Bouwbesluit zelf staan. Vanuit praktisch oogpunt wordt volstaan met een verwijzing naar de voorschriften in een (deel van een) NEN. Het gaat hierbij om eisen die te gedetailleerd en te uitgebreid zijn om in het Bouwbesluit zelf te omschrijven. Zoals de voorschriften voor constructieve veiligheid en voor de inrichting van een voorziening (elektriciteit, gas, water, ventilatie, rookafvoer). - Verwijzing naar begrippen die in NEN-normen zijn gedefinieerd en omschreven.
Het Bouwbesluit verwijst ook naar NEN-normen voor definities en begripsomschrijvingen. Bijvoorbeeld de hoofddraagconstructie, zoals bedoeld in NEN 6702, en de weerstand tegen branddoorslag en brandoverslag, zoals bedoeld in NEN 6068. - Verwijzing naar bepalingsmethoden en grenswaarden van prestatie-eisen.
De bepalingsmethode voor een prestatie-eis is vaak in een NEN is opgenomen. De grenswaarde (voor het kwaliteitsniveau) en de bijbehorende bepalingsmethode vormen samen een prestatie-eis.
Het gebruik van NEN-normen is niet verplicht. Er zijn 3 andere mogelijkheden om te voldoen aan het Bouwbesluit:
- Het Bouwbesluit biedt de mogelijkheid om een 'gelijkwaardige oplossing' toe te passen. Dat betekent dat een andere invulling mag worden gegeven aan de prestatie-eis, als er maar voldaan wordt aan de doelstellingen van die eis. De gekozen oplossing wijkt in dat geval af van de voorgeschreven eis, maar biedt tenminste dezelfde mate van veiligheid, gezondheid, bruikbaarheid, energiezuinigheid en bescherming van het milieu als de oorspronkelijke eis.
- Ook is het mogelijk gebruik te maken van een Nederlandse Praktijkrichtlijn (NPR). NPR's worden, net als de NEN-normen. uitgegeven door het Nederlands Normalisatie Instituut. Een NPR kan bestaan uit bijvoorbeeld een computerprogramma, een vereenvoudigde bepalingsmethode of een reeks concrete voorbeelden die voldoen aan een bepaalde Bouwbesluit-eis. Bij het volgen van de aanwijzingen mag worden verwacht dat aan de minimale eisen van het Bouwbesluit zal worden voldaan.
- Verder wordt in het Bouwbesluit gerefereerd aan kwaliteitsverklaringen afgegeven door erkende certificeringsinstellingen. Hierbij gaat het om een verklaring waarin is aangegeven dat een bouwmateriaal of bouwdeel, mits toegepast op de omschreven manier, voldoet aan de eisen die aan zulke materialen of delen worden gesteld in het Bouwbesluit. Op de brandveiligheid van bouwwerken zijn ook enkele NEN-normen van toepassing.
Regeling Bouwbesluit 2003 linkt normen, CE-markeringen en kwaliteitsverklaringen
Niet alleen in het Bouwbesluit wordt verwezen naar NEN-normen. De Regeling Bouwbesluit 2003 zorgt voor een volledige afstemming tussen het Bouwbesluit en de normen, CE-markeringen en kwaliteitsverklaringen. In deze regeling zijn de voorschriften te vinden die voorheen in de model-aansluitvoorwaarden (voor gas, elektriciteit, noodstroom en water) waren opgenomen. In deze regeling is een zogenoemd duaal stelsel voor de brand- en rookklassen opgenomen. Sinds 1 september 2005 is de aansluiting van de NEN-normen ook weer in bijlage 1 van deze regeling opgenomen.
- Download de Regeling Bouwbesluit geldig sinds 1 september 2006 (pdf, 410 KB)
- Download de Toelichting Regeling Bouwbesluit geldig sinds 1 september 2006 (pdf, 170 KB)
NEN-normen kunnen (tegen betaling) worden verkregen bij het Nederlands Normalisatie- instituut (NEN). Het NEN coördineert en ondersteunt de ontwikkeling van Nederlandse normen.
